ترکمن سسی - بهرام جرجانی - هر بار که از توسعه گلستان سخن گفته میشود، فهرستی از ظرفیتها تکرار میشود؛ کشاورزی، مرز، گردشگری، جنگل، دریا، اقوام، دانشگاهها و موقعیت جغرافیایی. این فهرست سالهاست تغییر چندانی نکرده، اما پرسش اصلی همچنان پابرجاست: اگر این همه ظرفیت وجود دارد، چرا توسعه با سرعتی متناسب با این توانمندیها پیش نمیرود؟
گلستان به پروژههای بیشتر نیاز ندارد؛ به تصمیمهای بهتر نیاز دارد
شاید زمان آن رسیده باشد که به جای شمارش ظرفیتها، درباره کیفیت تصمیمها گفتوگو کنیم.
توسعه، بیش از آنکه به منابع وابسته باشد، به شیوه حکمرانی وابسته است. استانهایی که توانستهاند از فرصتهای خود بهره ببرند، الزاماً ثروتمندتر از دیگران نبودهاند؛ بلکه از سازوکارهایی بهره بردهاند که تصمیمگیری را بر پایه گفتوگو، دانش، تجربه و آیندهنگری استوار کرده است.
گلستان نیز برای عبور از چالشهای امروز و استفاده بهتر از فرصتهای فردا، بیش از هر زمان دیگری به یک بستر منظم برای هماندیشی نیاز دارد؛ بستری که در آن مدیران، دانشگاهیان، فعالان اقتصادی، متخصصان، نمایندگان تشکلهای مدنی و رسانهها بتوانند پیش از آنکه مسائل به بحران تبدیل شوند، درباره آنها گفتوگو و راهکارهای کارشناسی ارائه کنند.
مقصود از «اتاق فکر توسعه» ایجاد یک ساختار اداری تازه یا افزودن لایهای دیگر به بروکراسی نیست. هدف، شکل دادن به یک فرهنگ تصمیمسازی است؛ فرهنگی که در آن تجربه، دانش، قانون و شناخت میدانی در کنار یکدیگر قرار گیرند تا تصمیمها از پشتوانه کارشناسی بیشتری برخوردار شوند.
از منظر حقوق عمومی، حکمرانی مطلوب تنها به اجرای قانون محدود نمیشود؛ بلکه کیفیت تصمیمسازی، شفافیت، پاسخگویی و بهرهگیری از ظرفیت جامعه نیز بخشی از آن است. هر اندازه فرآیندهای تصمیمگیری مشارکتیتر و مبتنی بر تحلیل باشند، احتمال موفقیت سیاستها نیز افزایش مییابد و اعتماد عمومی تقویت میشود.
گلستان سرمایههای ارزشمندی در اختیار دارد؛ دانشگاهها، نخبگان، کارآفرینان، کشاورزان، فعالان اجتماعی و رسانههایی که هر کدام تجربهای متفاوت از مسائل استان دارند. اگر این تجربهها در کنار یکدیگر قرار گیرند، میتوانند به منبعی برای تصمیمهای دقیقتر و آیندهنگرانهتر تبدیل شوند.
توسعه پایدار، حاصل یک تصمیم بزرگ نیست؛ حاصل صدها تصمیم درست و هماهنگ است که در طول زمان، مسیر یک استان را تغییر میدهد. هرچه این تصمیمها بر پایه خرد جمعی، قانون و منافع عمومی استوار باشند، احتمال موفقیت آنها بیشتر خواهد بود.
شاید امروز مهمترین پروژه گلستان، ساخت یک جاده یا یک ساختمان نباشد؛ بلکه ساختن سازوکاری باشد که تصمیمهای بهتر را ممکن کند. زیرا آینده استان را تنها منابع طبیعی یا بودجههای عمرانی رقم نمیزنند؛ آینده را کیفیت اندیشههایی میسازد که پشت میزهای تصمیمگیری شکل میگیرند.
اگر روزی بتوانیم گفتوگوی کارشناسی را به بخشی از فرهنگ حکمرانی استان تبدیل کنیم، آن روز توسعه دیگر یک آرزو نخواهد بود؛ بلکه نتیجه طبیعی تصمیمهایی خواهد بود که با عقلانیت، مسئولیتپذیری و نگاه به آینده اتخاذ شدهاند.
بهرام جرجانی
کارشناس حقوق
- نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.
- نظرات حاوی مطالب کذب، توهین یا بیاحترامی به اشخاص، قومیتها، عقاید دیگران، موارد مغایر با قوانین کشور و آموزههای اسلامی منتشر نمیشود.
- نظرات بعد از ویرایش ارسال میشود.