ترکمن سسی - گلستان نبود درآمد پایدار، کمبود درآمدی، نیروهای مازاد، شهرفروشی، ضعف در قوانین و عدم نظارت به موقع، بروز تخلفات و فسادهای مالی تنها بخشی از مشکلاتی است که شهرداریهای گلستان را در باتلاق مشکلات گرفتار کرده است.
اگر نگاهی گذرا به وضعیت شهرداریهای استان گلستان بیاندازید، می بینید که درآمد ناپایدار، نیروهای مازاد، حقوق معوق، تخلف در ساخت و سازها، شهرفروشی و بعضاً فساد مالی بیش از عملکرد مثبت بر پیکره این نهاد غیردولتی سایه انداخته و کار را تا جایی بغرنج کرده که مجموع هر دو نوع درآمدهای کوششی و کششی شهرداریهای استان گلستان حتی کفاف حقوق پرسنلی و هزینههای جاری آنها را نمیدهد در نتیجه شهرداری های شهرهای بزرگتر به شهرفروشی روی آورده و شهرهای کوچک نیز در فقدان درآمد مناسب و پایدار در گرداب ورشکستگی دست و پا می زنند.
گرچه وظایف شهرداری ها در ایران طبق ماده ۵۵ و مصوب سال ۱۳۴۴ در قوانین شهرداری کاملا مشخص شده اما گسترش فعالیت های شهری باعث شده که ماموریت هایی جدیدی برای مدیریت شهری تعریف شود.
با وجود آنکه شهرداری در ایران یک نهاد غیردولتی است اما در قوانین وظایف متعددی بر دوش شهرداری ها قرار گرفته تا جایی که تقریباً نزدیک به ۱۳۷ وظیفه مندی در قوانین و مقررات برای شهرداری ها وجود دارد و این مسئله هزینه های نگهداری شهر را افزایش داده است.
گرچه از محل عوارض، درآمدهای قابل توجهی به شهرداری ها می رسد ولی این کوه یخ در برابر هزینه های مدیریت شهری بسیار ناچیز است از این رو بسیاری از شهرداری ها دخلشان به خرجشان نمی خورد و این مسئله باعث شده که بسیاری از اجرای طرح ها متوقف و یا باکندی سپری شود.
گمراهی شهرداریها در دو راهی دولتی یا خصوصی بودن/ هشدار تغییر کاربری اراضی در کمیسیون ماده ۱۰۰
یک کارشناس ارشد برنامه ریزی شهری اظهار کرد: با وجود آنکه شهرداری در تاریخ کشورمان قدمت بیش از ۱۰۰ ساله دارد و یک قرن از تاریخ شهرداری ها می گذرد اما با این وجود مسائل و مشکلات فراوانی در شهرداریها وجود دارد و با افزایش مطالبات و نیازهای جامعه شهری مشکلات و مسائل شهرها نیز تشدید شده است.
«فرشته ترک» در گفتگو با خبرنگار ایسنا گفت: قانون، شهرداری را یک نهاد عمومی غیردولتی می داند اما در عمل نه ماهیت دولتی و نه جایگاه خصوصی دارد و این ابتداییترین و مهم ترین چالش شهرداریها است در واقع دوگانگی در تضاد و عملکرد وجود دارد، اگر ماهیت دولتی دارد چرا حمایت نمی شود و اگر ماهیت خصوصی دارد چرا شاکله و شرایط کار یک نهاد خصوصی در آن حاکم نیست؟
وی با بیان اینکه متاسفانه دوگانگی و تضاد بین ماهیت دولتی و یا خصوصی شهرداری موجب شده در خروجی کار مسائل و مشکلاتی ایجاد شود که نیاز است این کارها کارشناسی و آسیب شناسی شود، افزود: آن چیزی که به عنوان مشکلات حاکم در شهرداری ها متبلور شده و به عنوان یک آسیب در استان گلستان به ویژه شهرهای کشور وجود دارد عدم توان مالی و درآمدی شهرداریهاست.
کارشناس ارشد برنامه ریزی شهری اعتقاد دارد از آنجایی که درآمد پایدار در شهرداری ها نیست این مسئله موجب بروز مشکلات متعدد و افزایش تخلفات می شود، از طرفی برخی از شهرداری ها برای گذران امور دست به فروش تراکم، افزایش ارجاع به کمیسیون ماده ۱۰۰، تغییر کاربری در شهرداری و فروش و حذف پارکینگ می زنند که این آسیبها در اکثر شهرداریها به ویژه استان گلستان وجود دارد.
ترک نسبت به افزایش تغییر کاربری ها و تبعات منفی کمیسیون ماده ۱۰۰ هشدار داد و افزود: در حالی که گلستان یک استان کشاورزی است اما تغییر کاربری ها در بحث اراضی کشاورزی صورت می گیرد و مالکان اراضی با ارجاع به کمیسیون ماده ۱۰۰ در اقدامی شبهقانونی دست به تغییر کاربری اراضی میزنند.
وی بازنگری کمیسیون ماده ۱۰۰ و احصای مسائل و مشکلات آن را امری ضروری خواند و گفت: نیاز جامعه شهری و تمکین به قانون آنطور که باید در کمیسیون ماده ۱۰۰ رعایت نمیشود و متأسفانه کمیسیون ماده ۱۰۰ به فرصتی برای افزایش بیشتر تخلفات در بخش ساخت و سازهای غیرمجاز تبدیل شده که امیدوارم بهروزرسانیهای ماده ۱۰۰ تسریع شود تا مشکلات این بخش کاهش یابد.
نیروهای مازاد و غیرمتخصص عامل ناکارآمدی شهرداریها/ قانون شهرداریها بهروز نیست
عضو سابق شورای اسلامی شهر کردکوی با تأکید بر اینکه باید در ساختار بودجه شهرداری ها واقعنگری صورت گیرد، تصریح کرد: متأسفانه بودجه بندی سالانه شهرداری ها و هزینههای جاری و عمرانی این نهاد آنطور که باید واقع نگرانه و قانونمند نیست و نیاز است در بحث بودجه و ساختار بودجه شهرداری ها بازنگری و قانونمندی بیشتری صورت بگیرد تا مشکلات این بخش به حداقل برسد و تاثیرات منفی این بودجهها کاهش یابد.
ترک نیروهای مازاد را چالش دیگر شهرداری های استان گلستان برشمرد و تأکید کرد: نیروی انسانی در شهرداریها از ضابطه مندی خاصی تبعیت نمی کند اگر تحقیقی بر روی شهرداریها به ویژه شهرداریهای استان گلستان انجام شود، میبینیم که نیروهای مازاد بیشتر از چارت سازمانی است و این مهم موجب می شود نیروهایی که به دلایل و از راههای مختلف وارد شهرداریها میشوند تخصص لازم را برای بهبود کیفیت کار نداشته باشند و موجب افزایش و تورم هزینههای جاری شده و یکی از دلایل ناکارآمدی در درآمدهای شهرداری های استان نیز همین مسئله است.
کارشناس ارشد برنامه ریزی شهری جای نگاه جامع و کارشناسانه که پیوست قانونی، مقتضیات زمانی و مکانی و محلی در مسائل مالی داشته باشد را در شهرداریهای گلستان خالی می داند و می گوید؛ این باید احصاء شود تا بودجه شهرداری براساس اولویت ها و نیازهای شهر تعیین شود و در عین حال قانونمند، عاقلانه و عقلانی باشد.
وی با بیان اینکه قانون شهرداریها به روز نیست، افزود: قانون شهرداری ها از سال ۱۳۳۴ تعریف شده گرچه طی این سالها بازنگری و اصلاحات بر روی آن انجام شده اما نتوانست آنطور که باید نیاز جامعه شهروندی را متناسب با نیاز روز برطرف کند، نیاز است به روزرسانی قانون صورت بگیرد.
ترک ضعف و نبود ضمانت اجرایی در اجرای قوانین موجود را معضل دیگر شهرداری ها دانست و یادآور شد: ماده ۱۰۰، ۷۷ و ۵۵ که از قوانین مهم شهرداریها هستند با نیاز فعلی جامعه سنخیت نداشته و ضمانت اجرایی لازم را ندارد.
وی متذکر شد: متاسفانه دستگاه های اجرایی آنطور که باید نسبت به شهرداری ها تعامل ندارند و مطالبات شهرداری ها از ادارات وصول نمی شود، نیاز است دستگاه های متولی در پرداخت بدهیها این ضمانت اجرایی را بیشتر کنند تا شهرداریها در دریافت مطالبات خود از دستگاههای اجرایی موفق باشند از طرفی انتظارات برخی از دستگاه های اجرایی از شهرداری ها موجب می شود تا این نهاد از رسالت اصلی خود دور شود، معمولا شهرداریها را مانند یک دستگاه درآمدزا می شناسند ولی در عمل می بینیم شهرداریها مشکلات زیادی دارند.
کارشناس ارشد برنامه ریزی شهری کاهش وابستگی شهرداری ها به دولت را امری ضروری خواند و تأکید کرد: در حال حاضر شهرداری ها به دلیل فقدان درآمد مناسب، به دولت وابسته هستند که باید راهکاری اتخاذ شود تا وابستگی شهرداری ها به دولت کاهش یابد.
کمیسیون ماده ۱۰۰ مأمن متخلفان/ جای خالی نظارت عالی و بههنگام در شهرداریها
ترک تدوین الگوی نوین تأمین درآمد، نظارت عالیه بر عملکرد شورا و شهرداری و بهینهسازی نحوه مدیریت بر شهرداریها را راهکار حل مشکلات شهرداریها اعلام کرد و گفت: متأسفانه گاهی اوقات نظارت عالیه و به هنگام بر عملکرد شهرداری ها صورت نمی گیرد اگر در همان زمان تخلف و مشکل، نظارت انجام شود بسیاری از مسائل و مشکلات حل می شود اما متاسفانه شهرداریها بین دولتی و خصوصی ماندند و آن نظارت عالیه و بههنگام نیست و این مسئله تخلفات و مشکلات را رقم میزند.
وی با اشاره به اینکه کمیسیون ماده ۱۰۰ به حیاط خلوتی برای ایجاد تخلفات و حمایت از متخلفان تبدیل شده است، افزود: شخصی در زمین غیرمسکونی به ویژه در کاربری های کشاورزی و زراعی ساخت و ساز انجام میدهد و مرجع قانونی این تخلف کمیسیون ماده ۱۰۰ است که متأسفانه بدون بررسی دقیق و توجه به کاربری ها، رای صادر می کند و این رای جنبه قانونی پیدا می کند از سویی دیگر متاسفانه استحکام بنا و مسائل دیگر نیز بعضاً در کمیسیون ماده ۱۰۰ نادیده گرفته می شود و به نظر می رسد باید ضمانت اجرایی و قانونی کمیسیون ماده ۱۰۰ بیشتر باشد تا باب تخلفات بسته شود.
عضو سابق شورای اسلامی شهر کردکوی معتقد است کمیسیون ماده ۱۰۰ به مامن و حامی متخلفان تبدیل شده و تأکید می کند؛ این مسئله در آینده شهرداری ها را با مشکلات متعددی دست به گریبان می کند، اگر مطالعه ای در شهرداریهای استان داشته باشید بیشترین درآمدی که شهرداریها کسب می کنند از کمیسیون ماده ۱۰۰ است.
۳۳ شهر گلستان در وضعیت نامطلوب درآمدی/ شهرداری گرگان و گنبدکاووس دارای بیشترین درآمد
مدیرکل امور شهری و شوراهای استانداری گلستان در این باره اظهار کرد: متأسفانه شهرداری ۳۳ شهر استان گلستان درآمد مطلوبی ندارند و تنها درآمد دو شهر قابل توجه است.
حسین علیقلی زاده در گفتگو با خبرنگار ایسنا به درآمد سه ماهه شهرداری های استان گلستان اشاره کرد و گفت: درآمد شهرداری های استان گلستان در سه ماه امسال حدود ۲۶۰ میلیارد تومان بوده که از این میزان ۱۷۰ میلیارد تومان آن مربوط به دو شهر گرگان و گنبدکاووس با ۵۰۲ هزار نفر جمعیت بوده است.
«حسین علیقلی زاده» اضافه کرد: آمار سه ماهه امسال نشان می دهد ۴۶ درصد درآمد شهرداری های استان گلستان مربوط به گرگان با ۱۱۸ میلیارد تومان و ۲۰ درصد هم مربوط به شهرداری گنبدکاووس با حدود ۵۲ میلیارد تومان بوده و این مسئله نشان می دهد ما باید بیشترین تلاش را در ۳۳ شهر استان داشته باشیم تا این فاصله جبران شود.
درآمد ۹۰ میلیاردی ۳۳ شهر گلستان!
وی با اشاره به اینکه ۳۳ شهر استان گلستان با ۵۱۸ هزار نفر جمعیت ۹۰ میلیارد تومان درآمد داشتند، تصریح کرد: با ادامه این روند با افزایش سرفاصله سرانه های خدماتی، فرهنگی، عمرانی و اجتماعی بین دو شهر و ۳۳ شهر دیگر استان مواجه خواهیم بود و این مسئله زمینهساز یک شکاف طبقاتی خواهد شد.
مدیرکل امور شهری و شوراهای استانداری گلستان به سرانه درآمد کوششی در سطح شهرداری های استان گلستان اشاره کرد و گفت: بالاترین سرانه روزانه دو هزار و ۳۰۰ تومان و کمترین سرانه ۲۵۴ تومان است در واقع مردم روزانه این میزان به شهرداری ها می پردازند.
علیقلی زاده به وضعیت نامطلوب شهرداری های استان گلستان اشاره کرد و یادآور شد: وقتی سرانه عمده شهرداری های استان گلستان حدود(۱۷ تا ۱۸ شهر) ۲۰ هزار تومان است یعنی هر شهروندی در آن شهر یک هزار تومان هم به شهرداری عوارض پرداخت نمی کند و این مسئله موجب شده تا ارائه خدمات در این شهرها در وضعیت نامطلوب قرار گیرد.
وی از شوراهای اسلامی شهرهای استان گلستان خواست راهکارهایی که برای افزایش درآمد پیشنهاد می شود را اجرا کنند و ابراز داشت: بالاترین درآمد سرانه کوششی به ترتیب متعلق به اینچه برون، خان ببین، گالیکش، رامیان، گرگان، کلاله، آزادشهر، مراوه تپه و گنبدکاووس است در واقع سرانه کوششی در این شهرها از دو هزار و ۵۷۰ تومان شروع شده و به یک هزار و ۱۰۰ تومان می رسد همچنین سرانه کوششی در شهرهای مینودشت، بندرترکمن و نوکنده بالای ۵۰۰ تومان و در شهرهای گلیداغ، مزرعه، سیمین شهر، گمیشان، دلند، سرخنکلاته و دوزین زیر ۵۰۰ هزار تومان است.
خدمات شهرداریهای گلستان مطلوب نیست
مدیرکل امور شهری و شوراهای استانداری گلستان در پاسخ به این پرسش که چند درصد شهرداری های استان گلستان در معرض ورشکستگی قرار دارند، افزود: در استان گلستان شهرداری ورشکسته نداریم به هر حال شهرداری های استان در حال ارائه خدمات هستند گرچه خدمات ارائه شده مطلوب نیست، از طرفی وقتی سرانه روزانه درآمدی شهرداریها در استان ۲۵۴ تومان است خود حدیث مفصل بخوان از این مجمل.
علیقلی زاده با اشاره به اینکه وقتی مردم گلستان روزانه ۵۲۰ تومان به شهرداری عوارض می دهند، نمی توان انتظار داشت که شهرداری ها روزی دو هزار تومان هزینه کنند، افزود: لایحه درآمدهای پایدار حدود سه هفته اخیر ابلاغ شده و براساس این قانون هر کسی که در شهر زندگی می کند باید هزینه های برخورداری از خدمات شهری را پرداخت کند و هر خانوار شهری سالانه باید یک میلیون تا یک و نیم میلیون تومان عوارض نگهداری شهر پرداخت کند.
رئیس شورای استان گلستان با اشاره به مهم ترین چالش های شهرداری های گلستان اظهار کرد: یکی از مشکلات شهرداری ها فقدان درآمدهای پایدار است، تا زمانی که شهرداری ها به عوارض ساختمانی، پروانه ساختمانی و غیره متکی باشند این روند عملکردی همچنان تداوم دارد متأسفانه وابستگی شهرداری ها به این مسائل تا حدی است که اگر ساخت و سازها در شهر کاهش یابد قطعاً درآمد شهرداری به شدت افت می کند.
«علی اکبر بصیرنیا» در گفتگو با خبرنگار ایسنا گفت: شورای استان گلستان در حل این مسائل نقش قانونگذاری ندارد بلکه عهده دار نقش مشورتی است اما می توان مشکلات پایه شهرداری ها را به شورای عالی استان ها انعکاس دهیم تا در قالب طرح به مجلس ارائه شود.
وی با اشاره به اینکه قانون مدیریت یکپارچه شهری و بحث درآمدهای پایدار در حال پیگیری است تا تبدیل به قانون شود، افزود: تا زمانی که ساختار درآمدهای پایدار اصلاح نشود مشکلات فعلی همچنان پا بر جاست، در حال حاضر درآمدهای پایدار شهرداری ها زیر ۱۰ درصد است.
بهترین قوانین هم در کنار مدیر غیرمتخصص و غیرمتعد کارایی ندارد/ موافق شهرفروشی نیستیم
رئیس شورای استان گلستان به بروز فساد مالی و تخلفات در مدیریت شهری اشاره کرد و توضیح داد: اگر کمیسیون نظارت در شوراها تقویت شود از بروز بسیاری از تخلفات جلوگیری می شود، از طرفی در انتخاب مدیران باید دقت زیادی شود چراکه وضع بهترین قوانین هم در کنار مدیر غیرمتعهد و غیرمتخصص مشکلسازو بی فایده است.
بصیرنیا انتخاب اعضای شورای اسلامی توانمند را فاکتوری اثرگذار در عملکرد مدیریت شهری می داند و معقد است؛ مردم باید در انتخاب شوراها دقت بیشتری داشته باشند و شوراهای متعهد و متخصص انتخاب کنند، اگر شوراها به سمت سیاسی رفتند و انتخاب شوراها سیاسی شد ما نباید انتظار عملکرد خوب از شوراها و همچنین عمران و آبادانی از شهر داشته باشیم.
وی اضافه کرد: مردم باید به سمت انتخاب نیروهای متعهد و متخصص و براساس نیاز شهر حرکت کنند و اگر معیار انتخاب ها براساس مسائل سیاسی، جناحی، گروهی، قومی و مذهبی نباشد می توان انتظار موفقیت در عملکرد شهرداری ها و شوراها داشت.
رئیس شورای استان گلستان شهرفروشی را معضل دیگر شهرداری ها برشمرد و یادآور شد: ما موافق شهرفروشی نیستیم اما می طلبد در این خصوصی طرحی توسط شورای عالی استان ها تدوین و به مجلس شورای اسلامی ارسال شود تا بتوان به شهرهای کوچکتر کمک کرد.
بصیرنیا به فقدان درآمدهای پایدار در شهرداری های کوچک اشاره کرد و گفت: درآمدهای پایدار در شهرهای کوچک بسیار ضعیف است و دولت باید به این شهرداری ها کمک کند.
به گزارش ایسنا، اگر شهرداریها، فرهنگ شهرنشینی و مشارکت های عمومی را تقویت کنند قطعاً بسیاری از موانع پیشروی آنها برداشته می شود در غیر این صورت هزینه های نگهداری شهر برای شهرداری ها افزایش می یابد.
از آنجایی که فرهنگ سازی در مدیریت شهری امری دیربازده است و شهرداران هم به دنبال طرح های زودبازده و کوتاه مدت هستند آنگونه که باید به پیوست های فرهنگی توجه نمی شود و بیشتر پروژه های شهرداری ها رنگ و بوی عمرانی دارد به همین این دلیل امروزه بسیاری از شهرداری ها در حوزه درآمدی لنگ می زنند.
درآمد پایین موجب شده تا مدیران شهری با شهرفروشی و یا فروش اموال شهرداری ها به ارتزاق خود و اجرای پروژه هایی که شاید عایده چندانی برای شهرداری ها نداشته باشد ادامه دهند و ماحصل این اتفاق چیزی جز شهرداریهای فقیر یا ورشکسته نخواهد بود.
- نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.
- نظرات حاوی مطالب کذب، توهین یا بیاحترامی به اشخاص، قومیتها، عقاید دیگران، موارد مغایر با قوانین کشور و آموزههای اسلامی منتشر نمیشود.
- نظرات بعد از ویرایش ارسال میشود.